Jak przygotować się do wystąpienia publicznego, gdy masz mało czasu do dyspozycji (prezentacja ma być krótka), albo mało czasu na przygotowanie (na przykład uczestniczysz w dyskusji i za chwilę masz zabrać głos)? "Przygotuj prezentację za dwa miesiące. Będziesz mieć na swoje wystąpienie tyle czasu, ile chcesz". Hmmm, ideał, prawda? Tak się nie zdarza? Bardzo komfortowo przygotowuje się prezentację szkoleniową lub jakiekolwiek inne wystąpienie publiczne, gdy masz dużo czasu - na przygotowanie i potem na "scenie".

Jednak co zrobić, gdy masz mało czasu na przygotowanie (np. uczestniczysz w dyskusji i za 10 minut, gdy przyjdzie Twoja kolej, masz wygłosić ripostę do czegoś, co zostało powiedziane przed chwilą)? Albo - co zrobić, gdy masz mało czasu na samą wypowiedź - na przykład przewidziano dla Ciebie tylko kilka minut wśród wypowiedzi innych mówców?

Jak dać się zapamiętać? Jak przekonać widownię i sprawić, by słuchacze poszli za Tobą?

To trochę przypomina działanie Zorro.
Zorro zjawiał się znienacka, realizował swój cel, kreślił szpadą słynne "Z" i znikał tak szybko, jak się pojawił.

Znikał - ale zostawiał po sobie intrygujący ślad, był zauważony i zapamiętany, choć wszystko trwało tak krótko...

Gdy masz mało czasu na przygotowanie i wystąpienie, gdy musisz szybko wywołać efekt podobny do Zorro - proponuję Ci procedurę awaryjną. Dla Twojej wygody, aby było Ci ją łatwo zapamiętać nazwałem ją ZORRO, krótko jak świst szpady. Skoro masz mało czasu, to opis też musi być krótki i prosty.

Stosując metodę ZORRO możesz wygłosić zarówno kilkuminutową prezentację lub ripostę w dyskusji, jak i dłuższe lecz równie porywające wystąpienie, po którym otrzymasz owację na stojąco. Istotą metody ZORRO jest prostota, dzięki czemu łatwo ją zapamiętasz i zastosujesz w praktyce.. Każdy z punktów ZORRO może sprowadzać się do jednego lub kilku zdań, które sprawią że słuchacze będą Cię pamiętać, a Twoja prezentacja do nich trafi.

Punkt 1: Z jak "Złap Uwagę".
Bez długich wstępów chwyć uwagę słuchaczy stosując jedną z trzech metod:

• jednym krótkim, bardzo treściwym zdaniem zdefiniuj sytuację (bez ozdobników, nawet brutalnie - nazwij to, co wszyscy wiedzą ale nikt nie mówi na głos),
• zacznij krótką ale intrygującą historię odnoszącą się do tematu (to musi być jak reportaż w "Readers Digest": ani jednego zbędnego wyrazu, plastycznie, emocjonalnie i najkrócej jak się da!),
• przedstawiając się wskaż co Cię łączy z publicznością ("Wszyscy jesteśmy...", "Tak samo jak Ty...").

ZŁAP UWAGĘ na jeden z tych sposobów - krótko, szybko, skutecznie.
Ten punkt możesz zrealizować nawet jednym zdaniem.

Punkt 2: O jak "O Co Chodzi".
Teraz jest czas na jedno, konkretne zdanie będące sensem Twojej wypowiedzi metodą ZORRO. Jaki masz pogląd na sprawę, o której mówisz? Jesteś za czy przeciw? Jedno zdanie, które ma zostać po Twojej wypowiedzi w głowach słuchaczy.

Pamiętasz mój tekst o Głównym Przekazie każdego Twojego wystąpienia? Przypomnę: Główny Przekaz każdego publicznego wystąpienia to jedno zdanie, oznajmujące lub rozkazujące, skierowane do słuchacza i odnoszące się do jego życia.

Powiedz krótko i bardzo zrozumiale, jak do dziecka: O CO CI CHODZI? Tak samo jak w punkcie pierwszym - nawet jednym zdaniem.

Punkt 3: RR jak Racje.
Przedstaw 3 dowody, przykłady lub argumenty na poparcie Twojej tezy z drugiego punktu metody ZORRO. Jeżeli masz kilka minut na przygotowanie, wypisz na kartce jak najwięcej argumentów i wybierz 3 najmocniejsze. Następnie uszereguj te 3 najlepsze przykłady według następującej kolejności: mocny, mocniejszy, najmocniejszy.

W tym celu proponuję Ci krótkie mentalne ćwiczenie. Wyobraź sobie, że w czasie swojej wypowiedzi możesz siedzieć na krześle, stanąć obok niego lub stanąć na nim. Który z 3 wybranych argumentów powiesz na siedząco? Przy którym wstaniesz? Przy którym staniesz na krześle, żeby zabrzmiał najdonośniej? To proste ćwiczenie pozwoli Ci ułożyć trzy główne racje Twojego wywodu w odpowiedniej kolejności.

Aby zabrzmiało to jeszcze bardziej przekonująco - wyliczaj, na przykład:

• Dzieje się tak, ponieważ: po pierwsze..., po drugie..., po trzecie...
• Musimy to zrobić, ponieważ: po pierwsze..., po drugie..., po trzecie...
• To prawda, a świadczy o tym: po pierwsze..., po drugie..., po trzecie...

Wyliczanie porządkuje Twoją wypowiedź i jest dowodem na to, że jest ona przemyślana. Porządkuje też myśli słuchacza. Nawet jeśli się nie zgodzi z Twoimi poglądami, musi się do nich odnieść, więc w razie ewentualnej dyskusji masz duże szanse na określenie jej tematu.

Jeszcze jedna uwaga - słowo RACJE wcale nie oznacza, że Twoje 3 argumenty muszą być wyłącznie racjonalne i logiczne. Jeśli uznasz, że w Twojej sytuacji słuchaczy przekona argument emocjonalny - użyj go.

Punkt 4: O jak Oczekiwania. TWOJE Oczekiwania.
Powiedz czego konkretnie oczekujesz od słuchaczy. Co konkretnie mają zrobić? Kupić coś? Przetestować w praktyce jakąś nową metodę? Zagłosować w jakiś konkretny sposób? Wyraźnie i odważnie określ czego oczekujesz.

Większość mówców albo w ogóle tego nie robi (po prostu przedstawia temat) albo kończy miękko i niekonkretnie (czymś w rodzaju "ufam że podejmiecie Państwo dobrą decyzję" albo innym "bleblebleble"). Ty się wyróżnij - zachętą do działania lub konkretną sugestią. Jeśli efektem Twojego wystąpienia ma być refleksja słuchaczy, to też wskaż konkretny temat tej refleksji, na przykład zakończ wystąpienie pytaniem. Powiedz, czego OCZEKUJESZ, co ludzie mają zrobić. Oczywiście zaraz po tym, jak skończą bić Ci brawo :-).

Metoda ZORRO pozwoli Ci szybko przygotować mocne wystąpienie publiczne na dowolny temat, także wtedy, gdy masz mało czasu na wypowiedź. Łatwo zapamiętasz poszczególne kroki metody ZORRO, czyli:

1. Złap uwagę
2. O co chodzi?
3. Racje
4. Oczekiwania.

To wszystko możesz powiedzieć w kilku prostych zdaniach, krótkich jak świst szpady Zorro.

Niech ta metoda służy Ci jak najlepiej!

Jerzy Rzędowski